Khi bị "bêu rếu" trên mạng xã hội, người thầy thuốc nên làm gì?

Trong môi trường bệnh viện, các y bác sĩ thường xuyên phải đối mặt với những tình huống "căng như dây đàn", đặc biệt là khi người nhà bệnh nhân "bùng nổ" vì cảm thấy không hài lòng với thái độ giao tiếp. Nếu những tình huống này bị "tung hê" lên TikTok hay livestream, thì không chỉ là vấn đề giao tiếp nữa, mà còn là "khủng hoảng" về hình ảnh của y bác sĩ, bệnh viện và cả ngành y tế.

Tôi có một người bạn đồng nghiệp, trong phòng khám đông đúc và ồn ào, người bạn của tôi, một bác sĩ tận tâm, đã lên tiếng nhắc nhở thân nhân giữ trật tự để có thể nghe rõ tim phổi cho bệnh nhân. Tuy nhiên, lời nhắc nhở này đã bị một người thân bệnh nhân hiểu lầm là sự “khó chịu” và “quát mắng”. Họ phản ứng gay gắt, so sánh bác sĩ với "mẹ ghẻ" và đăng tải video lên TikTok để chỉ trích.

Sự việc ấy đã gây ra những tổn thương không đáng có cho cả hai bên. Sau đó, bác sĩ đã chủ động xin lỗi để xoa dịu tình hình. Hành động của bạn tôi thể hiện sự chuyên nghiệp và tinh thần trách nhiệm của người thầy thuốc. Tuy nhiên, sự việc cũng cho thấy những áp lực và khó khăn mà các y bác sĩ phải đối mặt hàng ngày trong môi trường làm việc căng thẳng.

Người thầy thuốc nên làm gì trước tình huống này? Tôi xin phép được chia sẻ ba cách như sau:

1. Thấu hiểu nỗi lòng của người nhà bệnh nhân

Khi người thân bị bệnh, ai mà chẳng lo lắng, "đứng ngồi không yên". Họ có thể phản ứng mạnh mẽ nếu cảm thấy y bác sĩ "lạnh lùng", "thiếu quan tâm" hoặc "ăn nói khó nghe".

Đôi khi, y bác sĩ không cố ý có thái độ không chuẩn mực, nhưng do công việc quá tải, áp lực "ngàn cân", hoặc thiếu thời gian, dẫn đến giao tiếp không được "mượt mà" cho lắm.

Tuy nhiên, nếu có sai sót trong giao tiếp, y bác sĩ cần "nhìn nhận lại mình" để rút kinh nghiệm, dù có mệt mỏi thế nào cũng giữ gìn được hình ảnh “người mẹ hiền” trong mắt mọi người.

2. Cách xử lý khủng hoảng truyền thông

Người thầy thuốc hãy bình tĩnh, tránh phản ứng "giận mất khôn" hoặc "đấu khẩu" trên mạng. Càng đấu khẩu càng đưa mọi việc đi xa và không kiểm soát được.

Nếu người thầy thuốc có lỗi, hãy chủ động xin lỗi chân thành, giải thích rõ ràng để tránh hiểu lầm.

Tuyệt đối không nên đăng bài "đáp trả" hay "cãi tay đôi", vì chỉ làm tình hình thêm "căng thẳng" thêm mà thôi.

Nếu thông tin sai lệch, bị bóp méo, thì bệnh viện cần lên tiếng chính thức, làm rõ sự thật một cách thật chuyên nghiệp.

3. Phòng bệnh hơn chữa bệnh

Thầy thuốc phải giao tiếp "nhẹ nhàng", "kiên nhẫn", lấy cái tâm yêu thương người bệnh để đối đãi với bệnh nhân và thân nhân người bệnh, đặc biệt là trong những tình huống "nhạy cảm" giữa sự sống và cái chết.

Giữ thái độ bình tĩnh" trước cơn nóng giận của người nhà, không "ăn miếng trả miếng". Giải thích "tận tình", dùng ngôn ngữ dễ hiểu, tránh nói "cộc lốc" hoặc "nửa vời" không đầu không đuôi.

Nếu quá tải công việc, hãy nhờ đồng nghiệp và báo cáo lãnh đạo để hỗ trợ giải thích, hướng dẫn bệnh nhân khi cần thiết.

Y đức không chỉ là "cứu người" mà còn là "cách đối nhân xử thế". Một y bác sĩ giỏi chuyên môn, nhưng giao tiếp "vụng về", vẫn có thể gây hiểu lầm và mất thiện cảm.

Có một bác sĩ tim mạch nổi tiếng, có tay nghề cao và cứu sống rất nhiều bệnh nhân. Tuy nhiên, bác sĩ này vốn có tính cách nóng nảy, hay “tiết kiệm lời nói” với mọi người, không ít đồng nghiệp nhận xét bác sĩ ấy có cách nói chuyện “cộc lốc”.

Một ngày nọ có một bệnh nhân lớn tuổi đến khám tim. Bệnh nhân này có nhiều bệnh nền và lo lắng về tình trạng sức khỏe của mình. Khi bác sĩ ấy đang khám, bệnh nhân hỏi nhiều câu hỏi về bệnh tình và cách điều trị thuốc này thuốc nọ. Bác sĩ tim mạch cảm thấy khó chịu, nên đã trả lời một cách thiếu kiên nhẫn: "Bác cứ làm theo lời tôi dặn là được, tôi là bác sĩ chứ không phải bác, bác hỏi nhiều làm gì cho mệt!".

Bệnh nhân cảm thấy buồn bã và tủi thân vì thái độ của bác sĩ này. Con trai của bệnh nhân, người đi cùng, đã quay video lại cuộc trò chuyện và đưa lên mạng xã hội khiến cho vị bác sĩ này và cả bệnh viện phải gặp “bão tố” chỉ trích của dư luận.

​Y đức bây giờ bao gồm cả kỹ năng giao tiếp và sự thấu cảm của người thầy thuốc nữa. Trong thời đại kỷ nguyên số với sự phát triển của mạng xã hội, việc giữ bình tĩnh, ứng xử chuyên nghiệp và xử lý khéo léo các tình huống là vô cùng quan trọng để bảo vệ danh dự của cá nhân người thầy thuốc và của cả ngành y.