Bác sĩ tương lai sẽ ra sao nếu AI "làm hộ" từ tiểu luận đến bệnh án? | PGS Nguyễn Lân Hiếu

Những chia sẻ và góc nhìn tâm huyết của PGS Nguyễn Lân Hiếu về 7 định hướng quan trọng trong đào tạo Y khoa thời đại AI. Điều gì thực sự tạo nên năng lực cốt lõi của một bác sĩ khi không có sự hỗ trợ của công nghệ? Làm sao để tận dụng AI làm trợ giảng mà không làm mờ đi trách nhiệm đạo đức và pháp lý của người làm nghề y?

Chuyên khoa

Khác

Chúng ta đang trong những tháng ngày bùng nổ của Trí tuệ nhân tạo. Đi đâu cũng nói về AI, ai cũng nói về tin hay không tin, sợ hay hạnh phúc vì có AI... đặc biệt lĩnh vực giáo dục là khá "nhạy cảm" vì vai trò của người thầy bị lung lay mạnh nhất.

Tôi có mấy quan điểm xin chia sẻ về AI trong giáo dục của ngành Y tế. Tuy đặc thù nhưng là truyền đạt kiến thức, nên cũng tương tự như những ngành khác vì vậy rất mong sự đóng góp của mọi người.

Thứ nhất, xác định rõ "năng lực lõi không có AI".

Mỗi trường Y và mỗi bệnh viện nên liệt kê những gì sinh viên và bác sĩ nội trú bắt buộc tự làm được như khai thác bệnh sử, khám lâm sàng, lập luận chẩn đoán phân biệt, đọc kết quả cận lâm sàng, giải thích cho bệnh nhân... Danh sách này cần được viết thành chuẩn đầu ra, không chỉ là ngầm hiểu.

Thứ hai, đổi cách đánh giá trong thời đại AI.

Tiểu luận, bệnh án viết tay ở nhà, thậm chí luận văn, giờ đều dễ bị AI "làm hộ". Nên tăng các hình thức AI khó can thiệp như OSCE, mini-CEX, vấn đáp tại giường bệnh... Với sản phẩm viết, cần bắt người học bảo vệ trực tiếp và giải thích được lập luận của mình. Tôi sẽ ghi chú OSCE, Mini_CEX là gì trong phần bình luận.

Thứ ba, dùng AI theo lộ trình.

Năm đầu học những môn cơ bản nên hạn chế dùng AI để làm thay việc tư duy lâm sàng. Ở giai đoạn sau, người học dùng cũng cần có sự giám sát, rồi tự đối chiếu kết quả AI với phán đoán của chính mình...

Thứ tư, dạy năng lực AI như một môn chính thức.

Nội dung gồm nhận biết "ảo giác", kiểm chứng nguồn, hiểu giới hạn của dữ liệu huấn luyện (phần lớn từ nước ngoài, có thể lệch với dịch tễ và phác đồ Việt Nam), và bảo mật dữ liệu bệnh nhân khi đưa vào công cụ AI...

Thứ năm, giữ nguyên trách nhiệm giải trình.

Người ký y lệnh vẫn là bác sĩ chịu trách nhiệm trước bệnh nhân và gia đình của họ cả về pháp luật lẫn đạo đức nghề nghiệp. Điều này cần được nói rõ trong quy chế đào tạo và quy chế chuyên môn. Hướng dẫn chi tiết về cách giải thích cho người bệnh trong thời đại AI đang phát triển vũ bão.

Thứ sáu, đào tạo giảng viên trước.

Nếu Thầy, Cô chưa hiểu AI thì sẽ hoặc cấm đoán, hoặc buông lỏng. Cả hai đều có hại. Nên chính người thầy giáo phải được học và thực hành trên AI một cách chuyên nghiệp.

Cuối cùng, chúng ta có thể tận dụng mặt tích cực trong bối cảnh Việt Nam.

Ví dụ như quá nhiều học viên và thời gian học lâm sàng có giới hạn, AI có thể bù đắp một phần, chẳng hạn làm bệnh nhân ảo hay trợ giảng luyện ca bệnh với điều kiện phải bảo đảm 6 bước vừa nêu..,

Tóm lại theo tôi, không phải "có nên cho dùng AI không" mà là: "năng lực nào phải chứng minh được khi không có AI". Đó là câu hỏi các trường Y Việt Nam nên đặt ra khi sửa chương trình đào tạo.

Chia sẻ

Loading rating...

10:00

23/10/2026

Miễn phíĐã kết thúc

Đăng ký học